TÜRK DİLİ KONUŞAN ÜLKELER KURULTAYI

Hakkında Program Bildiri ÖzetleriSonuç Bildirisi Arama Albüm Destekleyenler İletişim

Bildiriyi Sunan
veyaöncekisonraki

Prof. Dr. Tuncer Gülensoy

Türkçenin Etimolojik Sözlükleri Üzerine

Bir dildeki kelimelerin kökenini belirlemek amacıyla yazılan etimolojik sözlükler sözlükbilim çalışmalarında önemli bir yere sahiptir. Etimolojik ve köken bilgisi sözlüğü hazırlayıcılarının aynı zamanda birçok dili bilen bir donanıma sahip olması gerekir. Türkçe üzerine yazılmış çok sayıda köken bilgisi sözlüğü bulunmakta olup en eski tarihli olanı Macar Türkolog Hermann Vambery'nin hazırladığı ‘Türk-Tatar Dillerinin Etimoloji Sözlüğü' dür. 1878 yılında yayımlanmış olan eser eksik ve yetersizdir. Vambery’nin sözlüğü Türk dil ve lehçelerini karşılaştırmalı olarak ele alır. Bedros Keresteciyan tarafından Fransızca yazılan ve 1912 yılında basılan ‘Türk Dilinin Etimolojik Sözlüğü’ Türkçe kökenli kelimeleri çoğu zaman Ermenice ve Yunanca ile izah eder. Tarihi ve çağdaş Türkçe üzerine yazılan etimoloji sözlüklerinde en çok rastlanan hatalardan biri Türkçe olan kelime kökeninin başka dillere bağlanmasıdır. Hasan Eren, Sevan Nişanyan ve İsmet Zeki Eyüboğlu tarafından hazırlanan ve Türkiye Türkçesinde kullanılan kelimelerin kökenini inceleyen çalışmalarda, Türkçeye ait sözlerin farklı dillere ait olarak gösterilmesi bilimsel ölçütleri zorlamaktadır. Tarafımızdan hazırlanan 2 ciltlik ‘Türkiye Türkçesindeki Türkçe Sözcüklerin Köken Bilgisi Sözlüğü’ adlı eserde, kelimelerin varsayımsal kökenlerine kadar inilmiş ve tarihsel süreçte geçirdikleri değişimler kaynaklarıyla birlikte gösterilmiştir.

Tarih/Yer:

13.11.2017.  (AHMET BAYTURSUNOĞLU SALONU) . 13.30-13.45