TÜRK DİLİ KONUŞAN ÜLKELER KURULTAYI

Hakkında Program Bildiri ÖzetleriSonuç Bildirisi Arama Albüm Destekleyenler İletişim

Bildiriyi Sunan
veyaöncekisonraki

Yaşar ŞİMŞEK

Yrd. Doç. Dr., Giresun Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü

TÜRKÇE İLK KUR’ÂN TERCÜMELERİ ÜZERİNE AÇIKLAMALI BİR BİBLİYOGRAFYA DENEMESİ

Karahanlı hükümdarı Satuk Buğra Han’ın İslamiyet’i kabul etmesi (932), ve İslam’ın Türkler arasında hızla yayılması sadece Türkler için değil bütün dünya tarihi için bir dönüm noktasıdır. Yeni bir dinî muhite giren Türkler, İslamiyet’i kabullerinin üzerinden çok geçmeden İslamî Türk Edebiyatının ilk eserlerini vücuda getirme başarısını göstermişlerdir. Kutadgu Bilig gibi yüksek bir edebiyat mahsulü henüz XI. yüzyılda Yusuf Has Hâcib tarafından kaleme alınmıştı. Yusuf’un çağdaşı Kaşgarlı Mahmud ise Türk illerinden derlediği malzemeyi büyük titizlikle işleyerek Türk lehçelerinin ilk sözlüğünü hazırlamıştı. Karahanlı Türkçesi ve ondan Oğuzca temelinde teşekkül eden Harezm Türkçesi dönemlerinden günümüze ulaşan edebî eserlerden başka Türkçe ilk Kur’ân tercümeleri, Türk dilinin zengin söz varlığını göstermesi, Türkçenin Arapça ve Kur’ân kavramları karşısındaki durumu vb. bakımlardan son derece önemlidir. Literatürde Rylands ve TİEM 73 Nüshası adlarıyla bilinen iki nüsha, Karahanlı Türkçesi dönemi eserleri arasında gösterilmektedir. Orta Asya Kur’ân Tefsiri, Özbekistan, Hekimoğlu ve Meşhed Nüshaları ise Harezm Türkçesi ile yapılmıştır. Bu bildiride yukarıda saydığımız Türkçe ilk Kur’ân tercümeleri üzerine Türkiye’de ve yurtdışında yapılan akademik çalışmalar genel olarak değerlendirilecek ve bir bibliyografya denemesi yapılacaktır.

Tarih/Yer:

14.11.2017.  (BİLGE KAĞAN SALONU) . 10.00-10.15