TÜRK DİLİ KONUŞAN ÜLKELER KURULTAYI

Hakkında Program Bildiri ÖzetleriSonuç Bildirisi Arama Albüm Destekleyenler İletişim

Bildiriyi Sunan
veyaöncekisonraki

Zemire GULCALI

Bilecik Şeyh Edebalı Üniversitesi

UYGURCANIN BUGÜNKÜ KULLANIMI VE UYGUR İLİNDE TÜRKÇE’YE OLAN İLGİ

Çin’deki 56 ulus 53 dil kulanmaktadır; aslında bu sayı gittikçe azalmaktadır; zira Devlet dilinin Çince olması, eğitimde ana dil kullanılma durumunun kaldırılması ve diğer siyasi nedenlerden dolayı özellikle genç nüfus Çinceyi daha çok kullanmaktadır; bu durum –yazı dili olmadığından- Sarı Uygurlar, Fuyü Kırgızları, Salırlar ve Tuvalarda gitgide artmaktadır. Çin’de konus¸ulan Türk Dilleri sayı bakımından dünyada Türkçe konus¸an ulusların bes¸te birini olus¸turur. Nüfusları bakımından da Çin’de Türkçe konus¸an ulusların nüfusu, genel olarak dünyada Türkçe konus¸an ulusların dörtte birini olus¸turur.

Çin’de Hen (?? / hanzu) ulusu dışındaki diğer 55 etnik gurubun hepsi “azınlık” durumundadır. 2010 yılındaki nüfus sayımı sonucuna göre Hen etnik gurubunun toplam sayısı 1,220, 844,520 kişidir; diğer 55 azınlığın toplam sayısı ise 106,430,000 kişi olup toplam Çin nüfusunun sadece 8,4 % ‘ünü teşkil etmektedir; ayrıca henüz milleti belirlenmeyen 40101 kişi ise toplam nüfusun 0,0480 %’ini teşkil etmektedir. İşte bu 55 azınlığın 9’u Türk ırkına mensuptur. Bu dokuz Türk halkı Çin’in dört ayrı eyaletine dag¸ılmıs¸ olup konus¸tukları Türk dilleri s¸unlardır: Uygurca, Kazakça, Kırgızca, Salırca, Tatarca, Tuvaca, Sarı Uygurca, Özbekçe ve Fuyü Kırgızcası.

Bu yazıda Çin’in Uygur Özerk Bölgesimde yaşamakta olan, Çindeki Türk toplumları arasında sayı bakımından en çoğu olan Uygur Türklerinin ana dili Uygur Türkçesinin sosyal ekonomi ve gündelik hayatta, en önemlisi de eğitimdeki kullanım durumu ele alınacaktır. Bunların yanı sıra Uygur bölgesinde gün geçtikçe artmakta olan Türkiye sevgisi ve Türkçeye olan ilgi anlatılcaktır.

Tarih/Yer:

14.11.2017.  (AHMET BAYTURSUNOĞLU SALONU) . 10.00-10.15