TÜRK DİLİ KONUŞAN ÜLKELER KURULTAYI

Hakkında Program Bildiri ÖzetleriSonuç Bildirisi Arama Albüm Destekleyenler İletişim

Bildiriyi Sunan
veyaöncekisonraki

BABA MUHARREMLİ

Doçent, Doktor, Azerbaycan Milli Bilimler Akademisi
Nesimi adına Dilcilik Enstitüsü başkan yardımcısı, Türk Dilleri Bölümü Üyesi

DÜNYA DİLLERİNDE ORTAK KÖKLER SORUNU

Tipolojisinden asılı olmayarak çeşitli dillerde ortak kökler bulunmaktadır. Bu olguları bazı dil bilimcileri dil ilişkileri ile yorumlamaktadırlar. Aslında ise, dil paralelleri ulu dilin ilkel izlerini taşımakta olan unsurlardır.

Amacımız dünya dillerinde bulunmakta olan ortak söz köklerinin kökenini belirlemek, onların tarihsel gelişme sürecinde hangi değişimlere maruz kaldığını göstermektir. Bu değişmeler fonetiksel, anlam bilimsel ve morfolojik yönlerde vuku bulmuştur.

Dünyanın küreselleşdiyi bir zaman döneminde farklı dil ailelerinde bulunmakta olan ortak söz köklerinin incelenmesi dilin kendisinin de küresel kavram ifade etmesinin kanıtıdır. Son dönemlerde Nostratik dilcilik denilen bir dilcilik alanındaki incelemeler de kanıtlıyor ki, beşer dili bir Ulu dilden oluşmuştur. Yani aslında dil ailesi terimi nispi bir kavramdır. Farklı dil ailelerinde şimdiye kadar bu ortak söz kökleri çeşitli yapılarda muhafaza olunmuştur. Eski söz köklerinin ilkel biçimleri Ural-Altay dilleri ailesine ait Türkçelerde de sıkı mühafaza edilmiştir. Günümüz Türkçelerde korunmakta olan ortak söz kökleri dünya dillerinin Türkçelerle akrabalığının tespiti için önemli dil birimleridir. Türk dillerinin eski öğelerinin incelenmesi açısından da ortak söz köklerinin araştırılmasının dil bilimi üçin önemi vardır. Çeşitli dillerde bulunmakta olan ortak söz kökleri aslında dilin genel anlamda tarihsel gelişmesinin hangi yönlerde olduğunu bir daha belirtmiş olur.

Anahtar Kelimeler:

ortak, kök, kelime, dil, ilkel

Tarih/Yer:

15.11.2017.  (GASPIRALI İSMAİL SALONU) . 11.15-11.30